SaluVet logo

Hoe herken ik een calciumtekort bij koeien?

Rond het afkalven neemt de behoefte aan calcium toe. De koe start met het aanmaken van melk voor het kalf. Maar het groeiende kalf heeft calcium nodig en de koe zelf ook. Wanneer er niet genoeg calcium beschikbaar is in het bloed voor de toenemende melkproductie, probeert de koe het calcium zo snel mogelijk aan te vullen. Helaas lukt dit niet altijd en ontstaat er een calciumtekort (melkziekte of hypocalcemie).

Afkalven = calciumalarm (!) bij de koe
Calcium is een mineralenbouwsteen voor de aanmaak van botweefsel, maar het is ook nodig voor een goede werking van spieren en zenuwen. En natuurlijk voor de aanmaak van melk. Veel melk vraagt om meer calcium. Calcium komt op de juiste plek door de bloedbaan. Rond het afkalven daalt de calciumspiegel in het bloed en moet de koe elders in het lichaam het calcium aanspreken, simpelweg omdat de koe zo snel mogelijk melk moet aanmaken. Bij elke liter melk gebruikt de koe 2,5 g calcium. Een koe met een melkgift van 30 liter heeft dus ongeveer 4 keer de hoeveelheid calcium nodig ten opzichte van normaal. Na het afkalven is calcium nodig om de nageboorte uit te drijven. Aan de nageboorte staan is dan ook vaak een gevolg van calciumtekort bij de koe.

Herken een calciumtekort
Circa 30% van alle afkalvende koeien lijdt aan subklinische melkziekte die niet altijd wordt herkend en dus ook niet wordt behandeld. Slechts 10% lijdt zichtbaar aan een tekort. Koeien met een calciumtekort zijn meestal goed te herkennen aan de spiertrillingen over het hele lichaam, lopen onregelmatig of zakken door hun poten na afkalven. Ze blijven liggen, hebben koude oren en het hoofd ligt tegen de borstwand. In ernstige gevallen is er zelfs verminderd bewustzijn. En zoals eerder benoemd, ook het niet afkomen van de nageboorte is een teken van calciumtekort.

Houd 2e kalfskoeien extra in de gaten
Hoe ouder de koe, hoe minder goed het botmetabolisme werkt. Het aanspreken van het calcium in botweefsel werkt dan dus minder goed. Melkziekte wordt dan ook vaker herkend bij koeien na de 2e lactatie. Vooral oudere koeien hebben meer kans. Wanneer de transitie van droogstand naar start van de lactatie daardoor niet goed verloopt is er een verhoogd risico op voortijdige afvoer en andere (financiƫle) gevolgen.

Gevolgen calciumtekort
Koeien met subklinische melkziekte hebben een verhoogd risico op uierontsteking, slepende melkziekte (ketose) of lebmaagverplaatsing. Op langere termijn kunnen vruchtbaarheidsproblemen voorkomen.

Voorkom een calciumtekort
Koeien die bijna moeten afkalven hebben behoefte aan snel extra calcium. Geef daarom vlak voor afkalven een calciumbuffer zodat de koe het snel beschikbare calcium direct kan aanspreken. Om de koe langer te ondersteunen is een langwerkende calciumbron nuttig. Denk ook aan het stimuleren van de voeropname en drinklust bij de koe. Zo komt de stofwisseling op gang wat belangrijk is om alle voedingstoffen, zoals calcium, op de juiste plek te krijgen. Kruiden kunnen hier ook een rol in spelen.

Advies van SaluVet